Polska Encyklopedia Historyczno-Genealogiczna
 

 
 
Haseł w Leksykonie: 8897.
 
Grupy haseł
Miary i wagi
Systemy genealogiczne
Pieniądz używany w Polsce
Rodzaje uzbrojenia
Mobilia herbowe
Tytulatura klasowa
Zawody i funkcje
Stosunki rodzinne
Alchemia
Masoneria
Graficzna wyszukiwarka herbów
 
Inne Słowniki Herbarza
Biografie osób i rodzin
Opisy miejsc i miejscowości
Lokalizacje geogr.
Baza fotografii
Zbiory nazwisk, listy
Powstańcy 1863 - lista
Zarządcy dóbr prywatnych
Staropolskie przepisy kulinarne
Opowiadania
 
 
Hasło
Wystarczy wpisać część nazwy                                                                              (dokładne słowo)
Opis, nazwisko    
Wystarczy wpisać część nazwiska, lub innego słowa (bez gwiazdki)
#  A  B  C Ć  D  E  F  G  H I J  K  L  Ł  M  N  O Ó  P  Q  R  S Ś  T  U  V  W  X  Y  Z Ź Ż


armata
(łac.) - uzbrojona. Działo różnego kalibru i różnych nazw stosowane w sztuce wojennej od średniowiecza. Z racji tego że była jedną z najważniejszych zdobyczy wojennych w heraldyce symbolizuje chwałę zdobytą podczas działań zbrojnych i siłę ducha.


Szukaj herbów z tym symbolem
Rodzaje armat i słynne polskie działa



armet
Element zbroi rycerza - rodzaj włoskiej przyłbicy z dwiema metalowymi płytami po bokach złączony na podbródku. Przyłbica ta rozpowszechniona w Europie w Polsce stosowana była rzadziej.



ascia



atagan
(jatagan). Krótka skrzywiona szabla wschodnia, dobrze znana wśród Słowian.



barta



basałyk
lekka broń tatarska w formie bicza zakończonego kolczastą kulką, również ślad po uderzeniu, potem niesforne dziecko, urwis, nicpoń



bazyliszek
Działo XVI-wieczne. Waga 75 cetnarów, kule - waga 75 funtów. Takie dane zostały podane przez Preussa w 1530r. choć wagi dział różniły się niekiedy znacznie. Określane tym mianem działo w artylerii Zygmunta III strzelało kulami 42-funtowymi.



bipennis



bombarda
Działo burzące o bardzo szerokiej i krótkiej lufie. Z czasem lufa uległa wydłużeniu a kule stawały się coraz większe i cięższe dochodząc do 100 funtów wagi. Była to jednak broń nadające się strzelu z krótkich dystansów, co powodowało że do osłony i ustawienia potrzebna była wielka ilość grubych belek, co wiązało się potrzebą użycia wielu koni i ludzi do obsługi.



brzeszczot



brzytewka
Szabla polska, wąska, nieco zakrzywiona, lekka i smagła. Długość ok 82cm. Grubość głowni z wierzchu zaledwie 2cm. Zwana też smyczkiem.



bułat
Turecka szabla,z szeroką klingą, wąską przy rękojeści a coraz szerszą ku końcowi. Używana np. w chorągwiach janczarskich.

Broń ta jest obecna jako mobilium np. w herbie Zagłoba.

Szukaj herbów z tym symbolem



buława
Rodzaj obuchowej broni w kształcie długiego trzonka zakończonego okrągłą gałką. W Polsce XVI-XVII w oznaka najwyższej władzy wojskowej (hetmańskiej).

Herby z tym symbolem



czechlik
Niewielkie działo o nieznanych wymiarach wymienione w arsenale Zygmunta III



damascenka
Szabla, lub miecz ze stali damasceńskiej. Często pięknie zdobiony. Niezwykłe właściwości osiągało się długim procesem wyrabiania klingi, przez co szable te kosztowały niebotyczne sumy. Sprawdzało się je przecinając gładko kości, lub chustkę jedwabną w locie. Szabla powinna była jednym ruchem odciąć głowę byka nie pozostawiając śladów krwi na klindze. Ceny dochodził do 300 talarów. Znana jest np. z napisem: Józef Świrski" (zapewne posiadacz) która była w zbiorach Tomasza Zielińskiego w Kielcach.



darda
Oszczep. Broń którą obowiązkowo musieli mieć dziesiętnicy w XVII wieku.



dicksel



dolabrum



duda
Nazwa działa znajdującego się w 1664 r. na zamku w Lubowli



dversachs



dżingiskakna
Legendarna szabla Dżyngis Chana, która była rzekomo wytopiona z żelaza meteorytowego.



falkonet
Także sokołówka, śmigownica - działo małego kalibru nabijane od tyłu. Na wyposażeniu lekkie artylerii polowej lub zamków (np. Lubowla) w XVI-XVIIw.



firkacz
Drobne, lichsze działo - słowo pochodzi z języka tureckiego (firka - banda). Nazwa używana na Spiszu.



Flamberge



forteca
Symbol obronności miasta i państwa, siły charakteru, ochrony interesów suwerena, symbol praw feudalnych. Występuje niekiedy w herbach niektórych miast.

Herby z tym symbolem



garłacz
Ręczna broń palna używana w XVI-XIX wieku. Charakteryzowała się lejkowatym wylotem lufy.



grań
Wierzchni kant w szczytowej części głowni broni siecznej.



grażda
(hucul.) chata obronna
[Vincenz S., Prawda Starowieku]



guldynka
Strzelba gwintowana, której nazwa pochodziła prawd. od miasta kurlandzkiego Goldinga. Dobrze nadawała się do polowania na dziki.



głownia
Klinga broni siecznej, brzeszczot, płacha, od jelca od czubka. W mieczu dzieli się na sztych, moc i zastawę. Przez środek prowadzi od czubka grań często rozszerzająca się w zbrocze.



hadżar
(arab. - chandżar) krzywy nóż turecki, puginał, kindżał.



hakownica
Ciężka, ręczna broń palna, w trakcie strzelania opierana o mur albo inną podporę, zaczepiana o mur specjalną wystającą częścią (hakiem) łagodząc w ten sposób silny odrzut. Pierwotnie zapalana hubką, potem zaopatrzona w zamek lontowy lub kołowy. Używana od XVw. do XVIIw.



halabarda
Rodzaj topora, zazwyczaj na dłuższym drzewcu ale lżejszym ostrzu. Niekiedy także podwójnym. Broń bardziej służąca straży niż w bitwie.



hufnica
Działo starego typu o łukowym locie kuli (w odróżnieniu od taraśnic które strzelały bardziej płasko), przeznaczone do strzelania kulami kamiennymi. Mała komora na proch i szersza lufa ułatwiały odpowiednie strzelanie. Wynalezienie takich dział przypisuje się Husytom. Były one tak niewielkie że można je było łatwo ustawiać na wozach, nawet po kilka sztuk na jednym.



indyczka
Szabla z czasów Kazimierza Jagiellończyka o kształcie klingi podobnej do indyczej szyi.



jajak
Kord, a częściej tylko jego rękojeść.



jaszczurka
Polska nazwa - odpowiednik francuskiej kolubryny - strzelająca 20-funtowymi kulami. Działo używane za czasów Zygmunta III wymienione w krakowskim inwentarzu.



jelec
(ze staroczeskiego i starogermańskiego - hilze, helze) Część broni ręcznej chroniąca dłoń w czasie chwytu - obłąk na rękojeści siecznej. Jelce bywały różnych kształtów: krzyżowy, tarczowy, kabłąkowy, koszowy.



kanona
(gwar.) armata



kartana
Działo XVI-wieczne. Waga 25 cetnarów, kule - waga 25 funtów. Takie dane zostały podane przez Preussa w 1530r. choć wagi dział różniły się niekiedy znacznie.



    Następne wyniki


Jeśli widzisz błąd, brak, nie znalazłeś swojego nazwiska, masz ciekawy pomysł, chcesz pomóc w inny sposób
prosimy skontaktuj się z nami.



Bazy z których korzystasz finansowane są tylko społecznie. Pomóż!
Fundacja Odtworzeniowa Dóbr Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Regon: 122719308, NIP: 6793086820
konto: Bank Pocztowy 96 1320 1856 2935 3154 2000 0001

Usługa online - Pay Pal




© Dynamiczny Herbarz Rodzin Polskich 2001-
Wszelkie kopiowanie słownika i haseł zabronione, wykorzystanie w publikacjach tylko z podaniem aktywnego linku.